“The Adventist Health Study was designed to examine the relationship between lifestyle and disease among members of the Seventh-day Adventist Church in North America” Adventist Health Study I, Methods and Findings (1974–1988) เอกสารการศึกษานี้คือรากฐานทั้งหมดของเรื่องราว Loma Linda ใน Blue Zones ทุกตัวเลขที่โลกเข้าใจว่า “ชาวเมืองนี้อายุยืนกว่าใครในอเมริกา” ล้วนมาจากชุดข้อมูลเพียงชุดเดียวที่รวบรวม วิเคราะห์ และเผยแพร่โดย Loma Linda University เอง Adventist Health Study (AHS) ไม่ได้สำรวจเมือง Loma Linda เพียงแห่งเดียว แต่เป็นกลุ่มตัวอย่างที่ถูกติดตามศึกษาในระยะยาว (cohort) ขนาดใหญ่ที่รับสมัครสมาชิก Seventh-day Adventist กว่า 34,000 คนใน AHS-1 และต่อมา 96,000 คนใน AHS-2 ทั้งสองเฟสเก็บข้อมูลผ่านแบบสอบถามด้านอาหาร การออกกำลังกาย การดื่มสุรา และพฤติกรรมการดำเนินชีวิต โดยใช้ Loma Linda University เป็นศูนย์กลางควบคุมทุกขั้นตอน ตั้งแต่การออกแบบ การประมวลผล จนถึงการอนุมัติการตีพิมพ์

จนกระทั่งเมื่อปี 2005 บทความ The Secrets of Living Longer ของ National Geographic เลือกใช้ข้อมูลจาก Adventist Health Study (AHS) แทนการสำรวจเชิงประชากรของรัฐหรือข้อมูลจาก CDC ผลก็คือ เมืองที่เป็นศูนย์กลางของสถาบัน ผู้ควบคุมข้อมูล และนักวิจัย ถูกนำเสนอในสื่อว่าเป็น “แหล่งอายุยืนตามธรรมชาติ” ซึ่งในทางสถิติ AHS ไม่ได้แยกผลเฉพาะแค่ของเมือง Loma Linda แต่ National Geographic กลับนำชื่อเมืองมาผูกกับข้อมูลระดับชาติของ Adventists ทั้งหมด มาให้ความหมายถึงแค่ Loma Linda และยกขึ้นเป็นกลุ่มแห่งสัญลักษณ์ของ longevity ในสหรัฐ

จุดนี้คือจุดกำเนิดของความเข้าใจผิดเชิงโครงสร้างอย่างสิ้นเชิง ข้อมูลที่ใช้ยืนยันว่า Loma Linda คือ Blue Zone ไม่ได้มาจากการสำรวจเมืองนั้น แต่มาจากข้อมูลที่เมืองนั้นสร้างและควบคุมเอง นี่คือการปิดวงจร ข้อมูล สื่อ และศาสนา ไว้ในพื้นที่เดียวกันโดยไม่มีการตรวจสอบภายนอกใดๆ ภาพของ “เมืองศรัทธาอายุยืน” จึงถือกำเนิดขึ้นครั้งแรกในหน้ากระดาษของ National Geographic ก่อนจะลามไปทั่วโลก

Loma Linda ถือกำเนิดขึ้นจากความตั้งใจของศาสนา ไม่ใช่ความบังเอิญของภูมิศาสตร์ ผู้นำทางจิตวิญญาณชื่อ Ellen G White ผู้ร่วมก่อตั้ง Seventh-day Adventist Church เกิดนิมิตรขึ้นมาเองโดยเชื่อว่าพระเจ้าได้สื่อสารมาว่า สุขภาพคือส่วนหนึ่งของการเผยแผ่ศรัทธา ในปี 1905 โบสถ์ Adventist จึงซื้อที่ดินบนเนินทางตอนใต้ของ California เพื่อสร้างสถานพยาบาลศาสนาในชื่อ Loma Linda Sanitarium จุดประสงค์คือสร้างแบบจำลองของ “การรักษาโรคด้วยการดำเนินชีวิตที่สอดคล้องกับพระเจ้า”

ตลอดศตวรรษต่อมา Loma Linda เติบโตเป็นระบบสถาบันครบวงจร มีทั้งมหาวิทยาลัย โรงพยาบาล และศูนย์วิจัยภายใต้ร่มเดียวคือ Loma Linda University Health ระบบนี้ทำหน้าที่เป็นห้องทดลองทางศาสนาในโลกของวิทยาศาสตร์ เพื่อทำการทดลองให้วิทยาศาสตร์สามารถมีคำตอบที่สอดคล้องกับนิมิตรให้ได้และเป็นที่มาของงานวิจัยชุด Adventist Health Study ที่ใช้ข้อมูลของผู้ศรัทธาเป็นตัวอย่างเพื่อพิสูจน์ว่าการดำเนินชีวิตแบบ Adventist นั้นจะส่งผลให้มีสุขภาพดีและอายุยืน

เมืองนี้จึงเป็นสัญลักษณ์ของการต้องการเป็นเมืองแห่ง “ความเชื่อที่พิสูจน์ได้ด้วยข้อมูล” มากกว่า “เมืองที่คนอายุยืนจริง” ดังนั้นเมื่อสื่อมวลชนมองหาจุดอ้างอิงที่เล่าเรื่องได้ง่าย Loma Linda จึงพร้อมทุกด้าน มีทั้งเรื่องราว ศาสนา นักวิจัย และข้อมูลที่พร้อมบรรจุใน narrative เดียวกัน มันคือสวรรค์ของสื่ออย่างแท้จริง

รายงานของ El País ในปี 2025 ระบุว่า บรรณาธิการของ National Geographic ต้องการให้มีจุดสีน้ำเงินในสหรัฐเพื่อการขายเนื้อหาที่สมดุลว่ามี Blue Zones ที่สหรัฐและรวมถึงกระจายอยู่ในยุโรปและเอเชีย Dan Buettner ได้รับมอบหมายให้หาเมืองอะไรสักเมืองหนึ่ง ที่มีข้อมูลทางวิทยาศาสตร์รองรับและถ่ายทอดได้ง่ายในเชิงภาพและความรู้สึกด้านอารมณ์ ดังนั้นที่ Loma Linda จึงถูกเลือกขึ้นมาเพราะมีทุกอย่างครบตามเงื่อนไขนั้น ทั้งฐานข้อมูลจาก Adventist Health Study นักวิจัยที่พร้อมให้สัมภาษณ์ และภาพเมืองที่สงบสุขใน California ซึ่งเข้ากับคอนเซปต์เรื่อง “ศรัทธาและสุขภาพ” โดยที่แทบไม่ต้องทำอะไรเพิ่มเติมอีกเลย

หลักฐานจากการให้สัมภาษณ์ภายหลังของ Buettner เองก็ยืนยันว่า การเก็บข้อมูลที่ Loma Linda เป็นแค่การสื่อสารกับนักวิจัยของ ASH มากกว่าการเก็บข้อมูลภาคสนามจริงจากชาวเมือง ข้อมูลทั้งหมดที่นำเสนอในบทความเกี่ยวกับ BlueZone ของ Loma Linda จึงมาจากสถาบัน Loma Linda University เองและ Adventist Health ซึ่งเป็นหน่วยงานของ Seventh-day Adventist Church โดยตรง เมืองที่เป็นศูนย์กลางการผลิตข้อมูลจึงกลายเป็นวัตถุแห่งการเล่าเรื่องในบทความเดียวกัน ครบวงจรจบในที่เดียว

นั่นเป็นเหตุผลที่ Loma Linda ถูกแต่งตัวและนำเสนอในฐานะ “ตัวแทนของความยืนยาวแบบอเมริกัน” ทั้งที่ไม่มีข้อมูลประชากรระดับเมืองยืนยันอัตราการตายหรืออายุขัยเฉลี่ยที่แตกต่างอย่างมีนัยสำคัญจากเมืองอื่น การเลือกนี้จึงเป็นการตัดสินใจเอาเองจากสื่อที่มีแรงผลักจากความต้องการของบรรณาธิการมากกว่าการค้นพบทางวิทยาศาสตร์ แค่เพียงเพราะว่า “จะต้องมี BlueZone จากเมืองในอเมริกาให้ได้”

นอกจากนี้ยังมีบุคคลที่ร่วมผลักดันเมื่อโอกาสอันงดงามมาถึงมือ นั่นคือ Dr Gary Fraser และ Dr Joan Sabaté คือหัวใจของเครือข่ายข้อมูลที่ทำให้ Loma Linda อยู่ใน Blue Zones ได้อย่างมั่นคง ทั้งคู่เป็นอาจารย์แพทย์และนักวิจัยหลักของ Loma Linda University ซึ่งเป็นผู้ก่อตั้งและควบคุม Adventist Health Study ทั้งสองชุด งานวิจัยของพวกเขาในช่วงทศวรรษ 1990–2000 เป็นพื้นฐานสำคัญของ narrative เรื่อง “การกินพืชเพื่ออายุยืน” และต้องการผลักดันให้ vegan คืออาหารของโลกใบนี้ ตามนิมิตรของ Ellen White

แม้ในบทความของ National Geographic ปี 2005 ไม่มีชื่อพวกเขาในฐานะที่ปรึกษาอย่างเป็นทางการ แต่ทุกข้อมูลด้านสุขภาพของ Adventists ที่ปรากฏในบทความมาจากการอ้างอิงงานของทีมวิจัยนี้โดยตรง นั่นหมายความว่าความน่าเชื่อถือของ Loma Linda ในสื่อ คือพึ่งพาข้อมูลจากนักวิจัยที่มีสังกัดในสถาบันเดียวกันกับเมืองที่ถูกนำเสนอ ข้อมูลดังกล่าวไม่เคยผ่านการตรวจสอบโดยองค์กรกลางเช่น CDC หรือ NIH จึงขาดการเทียบเคียงกับประชากรทั่วไปของสหรัฐ

ภายหลังจากบทความ NatGeo ออกเผยแพร่ ทั้ง Dr Fraser และ Dr Sabaté ก็ได้กลายเป็นที่ปรึกษาให้กับ Blue Zones LLC และร่วมเขียนงานวิจัยในเชิงสนับสนุนแนวทาง plant-based diet ต่อมาอีกมากมาย ทำให้เส้นแบ่งระหว่างงานวิจัยทางศาสนาและการสื่อสารเชิงธุรกิจจึงเริ่มเลือนหาย เมืองที่เคยเป็นห้องทดลองของศรัทธากลายเป็นห้องควบคุมข้อมูลของอุตสาหกรรม longevity อย่างเต็มกำลัง

หลังจากบทความ The Secrets of Living Longer ได้รับความนิยมทั่วโลก Dan Buettner ขยายโครงการสื่อไปสู่รูปแบบธุรกิจในชื่อ Blue Zones LLC ความร่วมมือกับเครือข่ายนักวิจัยจาก Loma Linda ยังคงดำเนินต่อไปในหนังสือ The Blue Zones (2008) ซึ่งมีชื่อ Dr Gary Fraser อยู่ในส่วนขอบคุณ สิบห้าปีต่อมาในปี 2020 บริษัท Adventist Health ก็ได้เข้าซื้อกิจการ Blue Zones ทั้งหมดอย่างเป็นทางการ และรวมเข้ากับเครือข่ายสุขภาพของตนเองอย่างเบ็ดเสร็จ

การซื้อกิจการครั้งนั้นทำให้ทุกเส้นทางย้อนกลับไปยังจุดเดียวกัน เมืองที่เคยเป็นแค่แหล่งข้อมูลทางศาสนา ตอนนี้กลายเป็นเจ้าของแบรนด์สุขภาพที่ได้รับอิทธิพลจากบทความของตนเอง ข้อมูลของตนเองที่เคยใช้สร้างเรื่องราวกลายเป็นทรัพย์สินทางธุรกิจ ขณะที่คำว่า “อายุยืน” กลายเป็นสโลแกนการตลาดระดับโลก ทั้งที่เริ่มต้นนั้น บก.เพียงต้องการมีสักเมือง ที่มาอยู่ใน จุดสีน้ำเงิน จุดนี้

Loma Linda จึงสามารถปิดวงจรจากศรัทธาสู่ธุรกิจได้สมบูรณ์ นั่นคือมีทั้ง สื่อ สถาบัน และทุน กลับมารวมในมือของเจ้าของข้อมูลเดิมนั่นคือ Seventh-day Adventist Church ดังนั้น Blue Zones ไม่ได้เพียงใช้ Loma Linda เป็นตัวอย่างของความศรัทธา แต่ Blue Zones กลับกลายเป็นทรัพย์สินของศรัทธานั้นเองในที่สุด

เมื่อ Adventist Health เข้าซื้อกิจการ Blue Zones ในปี 2020 ระบบสุขภาพที่เคยอ้างความศักดิ์สิทธิ์ของศีลธรรม ก็กลายเป็นความน่าเชื่อถือแบบประชากรศาสตร์ แล้วก็เริ่มแปรสภาพเป็นแพลตฟอร์มทางธุรกิจเต็มรูปแบบ เดินเครื่องสร้างผลประโยชน์เต็มที่ โดยโครงการ Blue Zones Project ที่เปิดตัวหลังจากนั้นประกาศพันธกิจที่อยากจะ “เปลี่ยนชุมชนให้มีสุขภาพดีผ่านวิถีชีวิตแบบ Blue Zone” แต่ในทางปฏิบัติกลับดำเนินงานแบบบริษัทที่ขายการจัดการเชิงดัชนีสุขภาวะให้เมืองและองค์กรเอกชน ที่มาพร้อมค่าใช้จ่าย

เครื่องมือสำคัญของพวกเขาคือ Blue Zones Well-Being Index ซึ่งพัฒนาโดยบริษัทเทคโนโลยีสุขภาพ Sharecare Inc เพื่อใช้ประเมินคะแนน “สุขภาวะรวม” ของประชากรแต่ละพื้นที่ เมืองที่ต้องการเข้าร่วมต้องจ่ายค่าธรรมเนียมเพื่อขอรับการประเมิน และหากผ่านเกณฑ์จะได้รับตรา “Blue Zones Certified Community” เมืองต่างๆ ในสหรัฐ เช่น Fort Worth และ Naples ได้เข้าร่วมด้วยค่าใช้จ่ายหลายล้านดอลลาร์ต่อปี โดยทั้งหมดดำเนินการภายใต้แบรนด์ที่ Adventist Health เป็นเจ้าของ รูปแบบการขายเช่นนี้สะท้อนการเปลี่ยนจาก “ศาสนาที่สอนการละวาง” ไปสู่ “ศาสนาที่ขายความยั่งยืนแบบรายเดือน” ความยืนยาวไม่ได้ถูกเสนอในฐานะคุณค่าทางจิตวิญญาณอีกต่อไป แต่กลายเป็นสินทรัพย์ทางเศรษฐกิจที่สามารถวัด จัดอันดับ และขายได้ คำว่า Longevity, Sustain, Well being เริ่มถูกป้อนเข้าสู่ระบบของสื่อต่างๆ เพื่อสร้าง narrative ใหม่

เมื่อมองภาพรวม Adventist Health Study ที่เริ่มต้นจากการเก็บข้อมูลทางศาสนา กลายเป็นฐานข้อมูล Gold Standard สำหรับอุตสาหกรรมอาหารพืชทั่วโลก เพราะมันมากและยาวนานพอที่จะไม่เกิดการตรวจสอบข้อบกพร่อง นั่นทำให้ในช่วงสองทศวรรษที่ผ่านมา งานวิจัยของทีม Loma Linda โดยเฉพาะของ Dr Joan Sabaté ได้ถูกอ้างอิงทั้งในบทความและรายงานของ WHO, Harvard และ EAT-Lancet Commission เพื่อสนับสนุนแนวคิด Plant-Based Diet

ที่น่าสังเกตคือ Loma Linda ไม่ได้มีบทบาทเพียงในเชิงวิชาการ แต่ยังเป็นผู้ผลิตสินค้าจริงในตลาดเองด้วย นั่นคือ บริษัท Loma Linda Foods ซึ่งก่อตั้งโดยเครือข่าย Adventist ตั้งแต่ทศวรรษ 1930 เป็นหนึ่งในผู้ผลิตอาหารมังสวิรัติรายใหญ่ที่สุดในอเมริกา และเป็นเจ้าของแบรนด์ Worthington ที่จำหน่าย “เนื้อเทียม” มายาวนานก่อนยุค Beyond Meat สถาบันเดียวกันที่เก็บข้อมูลเพื่อพิสูจน์ว่าการกินพืชดีต่อสุขภาพ คือสถาบันที่มีส่วนร่วมในธุรกิจขายอาหารพืชด้วย

ข้อมูลที่เริ่มต้นจากความเชื่อจึงกลายเป็นสินทรัพย์ของตลาด วิทยาศาสตร์ที่ถูกนำเสนอในนามของความศรัทธา ถูกต่อยอดเป็นตราสินค้าของอาหารมังสวิรัติที่ใช้คำว่า “Plant-Based for Longevity” เส้นแบ่งระหว่างศาสนา วิทยาศาสตร์ และตลาดจึงหลอมรวมเป็นสิ่งเดียวกันในเมืองเดียว

จากข้อมูลและเครือข่ายทางวิชาการของ Loma Linda, แนวคิด “อาหารเพื่อสุขภาพและความยั่งยืน” ค่อยๆ ขยายเข้าสู่เวทีนโยบายโลก Dr Gary Fraser และ Dr Joan Sabaté ได้รับเชิญให้เป็นผู้เชี่ยวชาญในที่ประชุมของ FAO และ WHO ที่ว่าด้วยเรื่องการลดการบริโภคเนื้อสัตว์และการพัฒนาอาหารยั่งยืน หลักฐานที่ใช้ในรายงานเหล่านั้นจำนวนมากอ้างจากชุดข้อมูลของ Adventist Health Study โดยตรง

เมื่อข้อมูลจากเมืองศรัทธากลายเป็นรากฐานของนโยบายสาธารณะระดับโลก ผลที่เกิดขึ้นคือการเลื่อนฐานอำนาจจาก “ศาสนาท้องถิ่น” สู่ “มาตรฐานโลก” ความเชื่อของกลุ่มศาสนาหนึ่งใน California ถูกแปลงเป็นกรอบนโยบายที่มีอิทธิพลต่อการบริโภคอาหารของคนทั้งโลก Loma Linda จึงไม่เพียงอยู่ในแผนที่ Blue Zones เท่านั้น แต่แทรกซึมอยู่ในเอกสารขององค์การสหประชาชาติเป็นที่เรียบร้อย

เส้นทางนี้ทำให้เห็นโครงข่ายอำนาจใหม่ของ Seventh-day Adventist Church ที่กว้างกว่าเมืองและศาสนา มันคือระบบที่ใช้วิทยาศาสตร์ของศรัทธาในการกำหนดพฤติกรรมผู้บริโภคทั่วโลกโดยไม่ต้องใช้คำสั่งศาสนาอีกต่อไป มันกลายเป็นความถวิลหาและความต้องการของผู้บริโภคเอง ในที่สุด

ในสื่อและเอกสารประชาสัมพันธ์ของ Adventist Health มีคำหนึ่งที่สะท้อนแนวทางของ Seventh-day Adventist Church ได้ชัดเจนที่สุด “Science is faith in action” วลีนี้ถูกใช้ซ้ำในงานประชุมแพทย์ Adventist และในเว็บไซต์ของ Loma Linda University Health เพื่ออธิบายว่าการวิจัยทางการแพทย์คือการสืบสานพันธกิจทางศาสนา

นี่คือการเปลี่ยนศาสนาให้กลายเป็นวิทยาศาสตร์เชิงสัญลักษณ์ วิทยาศาสตร์ถูกนำมาใช้เป็นเครื่องมือยืนยันศีลธรรม ขณะที่ศีลธรรมถูกใช้เป็นเครื่องมือเพิ่มความน่าเชื่อถือทางวิทยาศาสตร์ กระบวนการนี้ทำให้คำว่า “ศรัทธา” และ “หลักฐาน” ผสานกันจนแยกไม่ออก เมื่อผู้อ่านทั่วโลกเห็นชื่อ Loma Linda ใน Blue Zones จึงรับรู้ว่ามันคือเมืองแห่งวิทยาศาสตร์สุขภาพ ทั้งที่ความจริงคือเมืองแห่งศาสนาที่สวมเสื้อคลุมของข้อมูลเชิงสถิติ

ในโครงสร้างนี้ Blue Zones ไม่ใช่เพียงบทความหรือแบรนด์สุขภาพอีกต่อไป แต่กลายเป็น “ศาสนาใหม่” ที่ใช้ภาษาของวิทยาศาสตร์เพื่อเผยแพร่ความเชื่อแบบเดิมในรูปแบบทันสมัย มันคือศรัทธาในเครื่องมือวัด และการไถ่บาปด้วยคะแนนสุขภาพ

ตลอดสองทศวรรษที่ผ่านมา Loma Linda ได้ย้ายจากการเป็นเมืองของศรัทธา สู่การเป็นสำนักงานใหญ่ของอุตสาหกรรมอายุยืนระดับโลก เมืองที่เคยใช้ข้อมูลเพื่อพิสูจน์คำสอนทางศาสนา กลายเป็นผู้จำหน่ายข้อมูลนั้นในรูปแบบผลิตภัณฑ์สุขภาพและเครื่องมือวัดคุณภาพชีวิต

หากเปรียบเป็นกระดานหมากรุก Blue Zones มันคือเกมที่เริ่มต้นด้วยคำว่า “ค้นพบ” แต่จบลงด้วยคำว่า “ครอบครอง” NatGeo เปิดเกมด้วยบทความจงใจใส่ Loma Linda ลงไปในปี 2005 ด้วยวิธีที่นอกเหนือจาก การกำหนดจุดสีน้ำเงินดั้งเดิมและปิดเกมด้วยการที่ Adventist Health ซื้อ Blue Zones ในปี 2020 จุดเริ่มต้นและจุดจบอยู่ในมือของสถาบันเดียวกัน

ตารางเปรียบเทียบสุดท้ายแสดงให้เห็นชัดเจน Loma Linda ไม่ใช่เมือง SDA ที่มีอายุยืนที่สุดในเชิงประชากร

แต่เป็นเมืองเดียวที่มีสถาบัน วิจัย บุคลากร และทุนครบวงจร

ข้อมูลทั้งหมดที่ใช้สร้างภาพ Blue Zones ถูกผลิตและควบคุมจากเมืองนี้ทั้งหมดนั้นเอง

Loma Linda จึงไม่ได้ถูกเลือกเพราะมันยืนยาว หากแต่ยืนยาวเพราะมันถูกเลือก ความยืนยาวที่โลกศรัทธาในวันนี้ จึงไม่ใช่ปาฏิหาริย์ของชีววิทยา แต่คือผลผลิตของระบบศรัทธาที่ใช้ข้อมูลเป็นเครื่องมือสร้างอำนาจ

ใครจะไปคิดว่า จุดสีน้ำเงินเล็กๆจุดหนึ่ง ที่ถูกจรดลงไปบนแผนที่ด้วยความที่อยากจะให้มีจุดนี้กับเขาบ้าง ในวันหนึ่ง จุดนั้นได้ขยายออกไปทั่วแผนที่โลก แล้วขยายมาถึงมือของคนที่เลือกจรดหมึกนั้นเอง

มีใครคนหนึ่ง ชนะเกมส์นี้ตั้งแต่เริ่มตั้งกระดาน

ใครคนนั้น ต้องการเปลี่ยนอาหารโลก

#pirateketo #กูต้องรู้มั๊ย #ม้วนหางสิลูก #siamstr #BluezoneTheblueillusion